Familie Mostert loopt voorop in de markt

Henri (50), Johan (45) en Erik (33) Mostert runnen samen een pluimveebedrijf van scharrelvleeskuikens volgens het Beter Leven Keurmerk 1 ster. Met elk een eigen locatie in Oosterwolde en Kamperveen runnen de broers hun eigen bedrijf en in maatschap met elkaar. Johan en Erik schuiven aan tafel om hun ervaringen en visie te delen.

Overschakelen naar scharrelkuikens is een hele stap. Een ander ras kuikens dat trager groeit,  dieren blijven langer op het bedrijf, er komt extra daglicht in de stallen en de dieren lopen in een overdekte buitenuitloop. Hoe hebben jullie die overgang ervaren?

Erik: “Voor mij is het inmiddels niet meer dan normaal. Ik woon zelf op de ouderlijke locatie. Dertien jaar geleden is mijn vader daar als een van de eerste boeren overgestapt van regulier vleespluimvee naar scharrelkuikens. Mijn vader was toen 60 jaar en wilde graag nog verder. Hij had er erg veel plezier van, je hebt minder rondes per jaar en alle kuikens blijven even lang zodat je tussendoor geen dieren hoeft uit te laden. De hele manier van werken past gewoon erg goed. De opstart ging soepel. Agrifirm en Slachterij Plukon waren er ook echt om je in het zadel te helpen, omdat het concept nog nieuw was. Zij waren op dat moment ook de enige die het scharrelconcept aanboden, je kon er ook niet zomaar aan meedoen. Nog steeds komt onze Agrifirm-adviseur regelmatig kijken voor begeleiding.”

Op de locatie van Johan in Kamperveen zijn net de laatste stallen overgeschakeld naar scharrelkuikens. Waarom zijn jullie overgestapt?

Johan: “Net als mijn broer Henri heb ik een locatie waar vroeger eenden zaten. In 2013 is Henri overgeschakeld naar scharrelkuikens. Ik ben eerst overgegaan naar de Goed Nest Kip. Dit concept werkt ook met traag groeiende kuikens, maar zonder uitloop en extra daglicht in de stal, waardoor je minder aanpassingen aan de stal hoeft te doen. In december hebben we besloten om over te stappen op scharrelkuikens. Want als je een beetje oplet en kijkt naar de maatschappelijke belangen, zie je gewoon dat scharrel de toekomst is. Tegelijkertijd kwam Plukon vragen of wij over wilden gaan en net daarna meldden Albert Heijn, Plus, Jumbo en Lidl dat ze vanaf 2023 alleen nog maar Nederlandse scharrelkip in de schappen leggen.”

Hoe vinden jullie het om scharrelkuikens  te houden?

Erik: “De uitval in de eerste weken ligt al jaren enorm laag op 0,25%. In alle dertien jaar hebben we maar twee keer medicijnen nodig gehad. Dat is geweldig. Het loopt lekker, de uitval is zo verschrikkelijk laag, dat maakt het echt plezierig werken.” Johan: “Je wilt elke ronde een zo goed mogelijk resultaat neerzetten en een zo mooi mogelijk dier afleveren. Dat is een mooie uitdaging. We doen alles zelf, zoals de lichtbakken maken voor extra daglicht in de stal en de overdekte buitenuitloop die we nu nog aan mijn stallen bouwen. Dat vind ik mooi om er zelf bij te doen voor de afwisseling.”

Waarin onderscheidt het scharrelconcept zich?

Johan: “Met name op dierenwelzijn. Het zijn heel beweeglijke dieren, die trager groeien. Ze hebben meer ruimte, daglicht en een overdekte buitenuitloop.” Erik: “Het voordeel van scharrel is ook dat het puur voor de Nederlandse markt is. In de exportmarkt zie je meer schommelingen in prijs en afzet. Ook hebben we nu bijvoorbeeld geen beperkingen met vogelgriep, omdat al het vlees gewoon in Nederland blijft.”

Het scharrelconcept gaat van een nichemarkt naar een standaard houderijvorm. Wat betekent dat voor jullie?

Erik: “Door de jaren heen zie je een stabiele prijs voor scharrelvleeskuikens. Het is natuurlijk wel de vraag hoe dat straks gaat, blijft dat zo? Het voordeel voor ons is dat we stapsgewijs naar volledig scharrel toegegaan zijn, op ons eigen tempo. Binnenkort gaan we bijvoorbeeld met zonne-energie werken,  nu hoorden we dat dat ook een concepteis wordt. Het is mooi dat je dat zelf al hebt gedaan.” Johan: “Als je nog geen ervaring met scharrel hebt is het een flinke stap. Voor ons niet, we hebben al zoveel meegemaakt. Wij zijn dus ook stapje voor stapje meegegaan van de volledig gesloten markt naar een meer volwassen markt met meerdere voerleveranciers, kuikenbroederijen en afnemers. Het voordeel van een volwassen markt is ook dat je makkelijker kan uitbreiden als je dat wilt.”

Hoe is het om het bedrijf als broers  te runnen?

Johan: “Het voordeel is dat je elkaar kunt helpen in drukke tijden. Het vangen van de kuikens en ontsmetten van de stallen laten we doen, verder kunnen we alles zelf. Dus schoonmaken, nieuwe kuikens ontvangen, dat doe je allemaal samen. Normaal kun je op een bedrijf met deze omvang niet zonder personeel werken.” Erik: “Omdat we allemaal een eigen locatie hebben, zijn je stallen echt je eigen ding. Als ik op vakantie ga kan ik de dieren vertrouwd achterlaten bij mijn vader en broers. Als je alleen bent neem je misschien andere beslissingen en gaat het wellicht wat sneller, omdat je nu eerst met elkaar over investeringen overlegt en kijkt naar het gezamenlijke belang in plaats van alleen je eigen locatie.”

Hoe zien jullie de toekomst van de sector tegemoet?

Erik: “Over tien jaar is scharrel de standaard in vleespluimvee. Dan komt er weer een kleine groep die iets extra’s gaat doen. Als je wilt blijven bestaan moet je mee met zulke dingen. Ik zie voor nu met scharrel de toekomst goed in. Het vlees is wat duurder dan reguliere kip, maar wel goedkoper dan andere vleessoorten. Mensen gaan minder vlees eten, maar dan is scharrelkip nog steeds een gezond en betaalbaar stuk vlees uit Nederland.”