Help je koeien in tijden van hittestress

23 jun. 2026

Zomerse temperaturen zorgen bij veel mensen voor blije gezichten, maar voor koeien en veehouders is het vaak een uitdaging. Als koeien last krijgen van hittestress, heeft dat vervelende gevolgen. Als veehouder wil je dat voorkomen, maar hoe doe je dit?

130 dagen per jaar hittestress

Voor koeien is de ideale omgevingstemperatuur tussen de -5 °C en 18 °C. Daarnaast hebben ze het liefst een lage luchtvochtigheid. Hoe hoger de temperaturen en luchtvochtigheid, hoe groter de kans op hittestress. In Nederland krijgen we gemiddeld 130 dagen per jaar te maken met hittestress. We gebruiken hiervoor de temperatuur-luchtvochtigheidsindex (THI). Komt deze boven de 68, dan spreken we van hittestress voor koeien.

Als een koe hittestress heeft, is het dier niet meer in staat om de gewenste lichaamstemperatuur aan te houden. Daardoor moet de koe harder werken, wat ten koste gaat van de productie en diergezondheid.

Effecten van hittestress op je vee

Hittestress is een flinke aanslag op de gezondheid van je koeien. Als eerste heeft je koe een hogere ademhalingsfrequentie tijdens de warme dagen. Daardoor verliest de koe meer speeksel en neemt de hoeveelheid bicarbonaat af, wat de buffercapaciteit in de pens verlaagt.  

Ten tweede neemt de opname van mineralen en spoorelementen af door hittestress. Dat maakt een koe vatbaarder voor infecties. Daarnaast zorgt deze slechtere opname ervoor dat de verbindingen tussen de darmcellen minder sterk worden. De darmgezondheid loopt dan gevaar, want de darmwand wordt doorlaatbaarder dan normaal. Stoffen vanuit de darm kunnen vervolgens het bloed in. Hierdoor neemt de kans op infecties en klauwaandoeningen toe.

Ten derde neemt de koe minder energie op. De drogestofopname gaat onderuit door hittestress en dat zorgt voor een grotere kans op afbraak van het lichaamsvet. Ook de melkproductie en vruchtbaarheid gaan achteruit.

Invloed op melkproductie, uiergezondheid en vruchtbaarheid

Uiteindelijk zorgen de effecten van hittestress voor verschillende problemen binnen je bedrijf. Zo loopt de melkproductie terug. Zonder het treffen van maatregelen is dit 23% minder kilogram melk. Dat is zo’n 5 tot 8 kilogram melk per koe per dag.

Ook de kans op mastitis gaat aanzienlijk omhoog, deze wordt namelijk 3 keer groter. Mastitis zorgt voor langdurig melkverlies en sommige koeien worden ernstig ziek.

Hittestress heeft ook een duidelijke invloed op de vruchtbaarheid. De kans op bevruchting is 3 keer lager dan normaal. De eicelkwaliteit gaat achteruit, er is een verminderde hormoonafgifte en het embryo beschadigt door de hoge lichaamstemperatuur. De kans op dracht is daardoor veel kleiner.

Wat kun je doen? Maak het jezelf makkelijk

Al deze gevolgen wil je niet als veehouder, dus het is belangrijk om de koeien te helpen in tijden van hitte(stress). Als eerste breng je ventilatie aan, zorg je voor schaduw en bied je altijd voldoende vers en schoon drinkwater aan. Vergeet hierbij de droge koeien en het jongvee niet. Je kunt daarnaast op een effectieve en makkelijke manier de koeien ondersteunen door aanpassingen in het rantsoen.

  1. Kort- en langdurende buffers voor een optimale pensgezondheid
    Geef de koeien kort- en langdurende buffers. Deze zorgen voor een optimale pensgezondheid. Zo voorkom je pensverzuring, een gevolg van de hogere ademhalingsfrequentie. Door meer verlies van speeksel, verliest het dier veel bicarbonaat. Deze natuurlijke buffer in het speeksel reguleert de zuurgraad in de pens. Als deze afneemt, dien je extra buffers toe om ervoor te zorgen dat pensverzuring niet optreedt.
  1. Organisch gebonden spoorelementen voor immuniteit en weerstand
    Voer de koeien ook organisch gebonden mineralen. Als de koe niet voldoende mineralen opneemt, is het dier vatbaarder voor infecties. Door je koeien organisch gebonden mineralen te geven, ondersteun je de weerstand, klauwgezondheid en vruchtbaarheid.

  2. Extra energie voor behoud van conditie en vruchtbaarheid
    Koeien met hittestress vreten minder en gebruiken extra energie om de lichaamstemperatuur te reguleren. Daarom is extra energie voeren juist heel belangrijk. Je voorkomt hiermee dat er lichaamsvet afbreekt, waardoor de kans op terugloop in melkproductie en vruchtbaarheid afneemt.

Je kunt dit allemaal apart van elkaar voeren, maar er is ook een andere oplossing: de ZomerZak. Dit heeft al deze elementen in één zak. De ZomerZak bevat buffers, vetten en organisch gebonden mineralen en spoorelementen. Er is tevens een ZomerZak met toegevoegde immuunstimulator voor je droge koeien en melkkoeien en de ZomerZak is ook beschikbaar voor de biologische veehouderij.