Paardenbloem bevat 1.000 VEM

11 jan. 2024

Kruidenrijk grasland is een onderdeel van regeneratieve landbouw, waarmee je als (melk)veehouder de biodiversiteit boven én onder de grond verhoogt. En ze kunnen ook nog eens prima voederwaarde opleveren. Wist je bijvoorbeeld dat jonge paardenbloem meer dan 1.000 VEM bevat? Maar hoe verzorg je kruiden, wat doet het in de koe en wat zijn de kansen en uitdagingen? Ruwvoerexpert Leo Tjoonk geeft het antwoord! 

Kruiden kunnen gezondheid koe positief beïnvloeden 

Kruiden hebben andere eigenschappen dan gras. “Smalle weegbree zorgt bijvoorbeeld dat de nitraatuitspoeling in de bodem wat lager wordt. Daarnaast heb je nog ontstekingsremmende en anti-parasitaire eigenschappen van bepaalde kruiden”, vertelt Leo enthousiast in deze podcast over kruidenrijk grasland. “Klaver bevat extra calcium, waardoor je dus wel even op moet letten als je dit voert aan droge koeien. Paardenbloem en cichorei bevatten extra selenium, wat weer samen met vitamine E werkt en bijdraagt aan een goede weerstand. Duizendblad en paardenbloem bevatten extra kobalt, dat hebben de pensbacteriën nodig om goed te werken en draagt dus bij aan een goede penswerking. Kruiden kunnen dus een positieve invloed hebben op de gezondheid van koeien.”  

Paardenbloem bevat 1.000 VEM 

De meest gestelde vraag rond kruidenrijk grasland blijft: hoe zit het met voederwaarde? Het opvallende is dat bijvoorbeeld paardenbloem, die meestal nog als onkruid gezien wordt, in een jong bladstadium meer dan 1.000 VEM bevat. “Gemiddeld zit paardenbloem op 935 VEM, alleen is de opbrengst wel lager. Als je meer dan 10% in je land hebt zitten kan dat opbrengst kosten”, aldus Leo. Over het algemeen hebben kruiden een redelijke tot goede voederwaarde. Klaver zit al snel rond de 1.000 VEM. Cichorei, duizendblad en paardenbloem zitten vlot boven de 900 VEM. Alleen smalle weegbree is een uitschieter naar beneden met 850 VEM. Al is dit wel weer heel goed tegen nitraatuitspoeling en tegen worminfecties”, aldus Leo. Lees hier ook de ervaringen van melkveehouder Arjan Coppelmans met kruidenrijk gras op stal voeren. In dit artikel vertelt melkveehouder Luuk Maas dat hij de waarde van zijn grond verdubbelt met kruiden. 

Let bij inkuilen op suikergehalte 

Inkuilen van kruidenrijk grasland kan wat meer aandacht vragen. “Rode klaver heeft een holle stengel, dus bij het inkuilen zit er wat meer zuurstof in de kuil. Dus duurt het langer voordat die zuurstof is opgebruikt door de melkzuurbacteriën, wat het inkuilproces vertraagt. Je wilt graag die melkzuurbacteriën stimuleren, dus je hebt daar voedingsstoffen voor nodig, de suikers. Klaver heeft die wat minder, dus zorg dat je goed aanrijdt en een voersnelheid van 1,5 tot 2 meter van je kuil houdt”, geeft Leo als tip. Over het algemeen zijn de andere kruiden wat stengeliger dan puur gras. Dat betekent dat de voedingsstoffen, de suikers die in de cellen zitten, wat moeilijker te halen zijn voor de bacteriën. Het suikergehalte is dus een aandachtspunt. Toch is suiker toevoegen door melasse of een inkuilmiddel niet perse nodig, het maaimoment kan daarbij al veel invloed hebben. “Maai ’s morgens bij een luchtdroog gewas en zorg dat je gewas aan het einde van de dag minimaal 30% droge stof heeft bereikt. Dan ligt de verademing stil. Als je gemaaide kruidenrijke gras te nat de nacht in gaat, dan probeert de plant als het ware in leven te blijven en gaat de verademing door waar hij de suikers voor verbruikt. Die suikers kun je dus niet meer gebruiken in het inkuilproces”, besluit Leo als praktische tip bij het maaien van kruidenrijk grasland.  

Over de podcasts  

Dit artikel hoort bij Ik oogst mee, hét boerenkennisnetwerk over regeneratieve landbouw. In deze podcast hoor jij als professioneel agrarisch ondernemer alles over de elementen binnen regeneratieve landbouw, zoals de biodiversiteit verhogen, een permanente bodembedekking en het wonderlijke leven in de bodem. Luister je mee? Dat kan via alle podcast-kanalen onder Agrifirm of hier via onze website.  

Ook interessant voor jou

Boeren netwerk regeneratieve landbouw

‘Ik oogst mee’ is het kennisnetwerk rond regeneratieve landbouw van Agrifirm. Deze groep van akkerbouwers en veehouders leert van en met elkaar door praktijkproeven, excursies, podcasts, bedrijfsbezoeken en kenniscafés rond regeneratieve landbouw in Nederland.

22 dec. 2023

Waarde van grond verdubbelen met kruiden

Melkveehouder Luuk Maas weidt zijn koeien gerust drie dagen achter elkaar op hetzelfde perceel kruidenrijk grasland.

11 dec. 2023

Geen enkele grondbewerking en toch weinig onkruid bij Soilbase

Niet ploegen en zelfs niet woelen, cultiveren of rotorkopeggen. Kortom: geen grondbewerking. Tenminste, dat is het streven van regeneratief akkerbouwer Christiaan Kapper van Soilbase. Hij vertelt je hier hij dit wil én hoe hij omgaat met onkruid bij regeneratieve landbouw.

Dit is regeneratieve landbouw

Regeneratieve landbouw draait om het stimuleren van de bodemgezondheid.

Evenementenkalender

Het kennisnetwerk ‘Ik oogst mee’ organiseert regelmatig activiteiten om als agrarische ondernemers met én van elkaar te leren over regeneratieve landbouw.

Podcasts regeneratieve landbouw

In onze podcasts leer je alles over regeneratieve landbouw. Praktisch, met ervaringen van professionele boeren en in het Nederlands,

Praktijkproeven regeneratieve landbouw

Sinds 2022 doen vijf agrarische ondernemers samen met Agrifirm doorlopend onderzoek naar regeneratieve landbouw.